BLOG
Slider
Download Free Templates http://bigtheme.net/ Websites Templates

Umowa dożywocia polega na nieodpłatnym przeniesieniu własności przez jej właściciela (zbywcę) na rzecz inne osoby - zobowiązanego w zamian za zapewnienie miejsca zamieszkania właścicielowi tej nieruchomości, opieki (wikt i opierunek), środków utrzymania oraz pochówku odpowiadającego tradycjom prawa miejscowego tzw. dożywocie.

Jeżeli właściciel nieruchomości ma pozostać w nieruchomości, nieruchomość taka powinna zostać obciążona nieodpłatną służebnością na jego rzecz określającą zakres służebności poprzez wskazanie czy prawo to ma dotyczyć całej nieruchomości czy jej części. Pamiętajmy, że umowę dożywocia można ustanowić również na rzecz osoby najbliższej zbywcy oraz że dożywocie jest prawem niezbywalnym. W razie zmiany stosunków pomiędzy zbywcą, a zobowiązanym, na uzasadnione żądanie jednego z nich, istnieje możliwość zmiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Z tym wyjątkiem, że w nieruchomości obciążonej prawem dożywocia pozostaje zbywca nieruchomości.

Umowa dożywocia – forma

Umowę dożywocia jak każdą umowę przenoszącą własność nieruchomości należy sporządzić w formie aktu notarialnego. Jeżeli, nieruchomość ma zostać obciążona służebnością na rzecz zbywcy nieruchomości to prawo takie również zostanie ujęte w akcie notarialnym. Po zawarciu umowy dożywocia, notariusz sporządzający akt wystąpi do właściwego Sądu Rejonowego, Wydziału Ksiąg Wieczystych z wnioskiem o wpis praw do księgi wieczystej, tj prawa własności czy też służebności.

Umowa dożywocia - koszty

Umowa dożywocia to umowa przenosząca własność, a jej koszty z zasady ponosi nabywca nieruchomości. Umowa podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, w skrócie PCC, w wysokości 2% bez względu na stopień pokrewieństwa. Nadto, należy uiścić koszty notariusza, podatek oraz koszty wpisu praw do księgi wieczystej.

Umowa dożywocia, a zachowek

Umowa dożywocia jest umową, która co do zasady może wyłączyć w przyszłości prawo przyszłych spadkobierców, którzy byliby uprawnieni do zachowku po zbywcy nieruchomości, do otrzymania zachowku od nabywcy nieruchomości. Umowa taka nie może być zawarta dla pozoru i winna być wykonywana przez jej strony. Treść umowy oraz to czy była wykonywana każdorazowo bada sąd w sprawie o zachowek. Dożywocie, a zachowek? To częste pytanie zadawane przez Klientów.

Tu odpowiedź nie może być jednoznaczna z uwagi na orzecznictwo sądów powszechnych, które obecnie nie jest jednoznacznie uregulowane. Przede wszystkim należy pamiętać, że umowa dożywocia powinna być wykonywana przez jej strony.

Umowa dożywocia plusy i minusy

Plusami umowy dożywocia jest jej charakter, zbywca ma zapewnione do końca życia miejsce zamieszkania oraz środków utrzymania oraz godny pochówek, a nabywca nie ponosi kosztów zakupu otrzymanej nieruchomości w zamian za miejsce zamieszkania i opiekę nad zbywcą nieruchomości. Zasadniczo, umowa taka, jeżeli jest realizowana chroni przed zapłatą zachowku na rzecz osób uprawionych do zachowku po zbywcy nieruchomości.

Głównym minusem jest to, że w nabywca ponosi koszty uboczne związane z umową (taka notarialna plus podatek VAT, opłatę za wpis praw do księgi wieczystej) oraz podatek PCC w wysokości 2%. Obecnie z podatku od czynności cywilnoprawnych nie są zwolnione nawet osoby pozostające w bliskim stopniu pokrewieństwa ze zbywcą nieruchomości, które przepisy prawa zwalniają od ponoszenia podatku PCC w przypadku nabycia spadku lub otrzymania darowizny.

 

adwokat Izabela Baran